Edremit Körfezi'nde hasadı süren zeytinlerin posası pirina fabrikalarında işleniyor ve pirinadan yağ ve sabunun yanı sıra yakıt elde ediliyor.
Bölgede yaklaşık 13 milyon zeytin ağacı bulunuyor. Sonbaharda başlayan hasat, rekolteye bağlı olarak ocak sonuna kadar sürüyor. Fabrikalarda zeytinyağı çıkarılan zeytinlerin posası, işlenmek üzere pirina tesislerine gönderiliyor. Zeytinin yaprağı, meyvesi, çekirdeği ve posası farklı alanlarda değerlendiriliyor.
Pirina, yaklaşık 1000 derece ısıda dönen silindir fırınlarda kurutulup hekzanla işleniyor.
"Zeytin çevreci bir üründür"
Balıkesir Üniversitesi Edremit Meslek Yüksekokulu Zeytincilik ve Zeytin İşleme Teknolojisi Bölümü Öğretim Görevlisi Dr. Mücahit Kıvrak, zeytinin farklı parçalarının kullanımını şöyle anlattı: "Zeytin çevreci bir üründür. Çevreci ürün olmasının en önemli sebebi zeytinin yağını ayrı, meyvesini ayrı, yapraklarını ayrı ve posasını da ayrı değerlendiriyoruz." Kıvrak, pirinanın gübre ve yakıt sanayisinde kullanıldığını, karasuyun da buharlaştırılabileceğini veya değerlendirilebileceğini söyledi. Natürel sızma yağ üretiminin ardından kalan pirina yağının rafine edilerek yemeklerde ve yoğun kızartmalarda kullanılabileceğini de belirtti.
100 kilogram pirinadan 2 kilogram ham yağ
Edremit Körfezi'ndeki bir pirina işleme tesisinin müdürü Keskin Aral, üretimde nem oranının ve yağ miktarının nasıl değiştiğini anlattı. Dekantörden geçen pirinanın nem oranı yüzde 50-55 seviyesine getiriliyor, kurutma sonrasında bu oran yüzde 7-8'e düşürülüyor. Ardından pirina, ekstraksiyon sisteminde 7-8 saat hekzanla işleniyor. Aral'ın verdiği bilgiye göre, yüzde 70-80 nemle gelen 100 kilogram pirinadan yaklaşık 2 kilogram ham pirina yağı ve 7-8 kilogram biyokütle elde ediliyor. Asit derecesi uygun yağlar rafine edilerek yemeklik ve kızartmalık yağa dönüştürülürken, yüksek asitli yağlar sabun üretiminde kullanılıyor. Yağlar iç piyasaya sunuluyor ve Amerika Birleşik Devletleri ile Kanada başta olmak üzere farklı ülkelere ihraç ediliyor.
