Ankara Sanayi Odası (ASO) Başkanı Seyit Ardıç, yeşil dönüşümün Ankara sanayisi için bir maliyet değil, rekabet gücünü artıracak bir fırsat olduğunu söyledi. Ardıç, Ankara sanayisinin üretim gücünü korurken düşük karbonlu ve verimli bir yapıya geçmesi gerektiğini vurguladı.
ASO'nun SKDM analizi ne gösterdi?
ASO, Avrupa Birliği'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'nın (SKDM) Türkiye ve Ankara sanayisi üzerindeki etkilerini ele alan "Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması Kapsamında Türkiye ve Ankara Analizi" başlıklı araştırma raporunu yayımladı. Firma düzeyindeki verilerle hazırlanan raporda 2013-2023 döneminde üretim, ihracat ve finansman yapısı incelendi.
Rapora göre Türkiye'nin toplam ihracatı 2013-2023 döneminde 161,5 milyar dolardan 255,6 milyar dolara yükseldi. SKDM kapsamındaki ürünlerin ihracatı 2023 yılında toplam ihracatın yüzde 7,75'ini oluştururken, Ankara'da bu oran yaklaşık yüzde 7 oldu.
Ankara'nın AB pazarındaki payı yükseldi
Ankara'nın Türkiye'nin AB'ye yönelik SKDM ihracatı içindeki payı 2013'te yüzde 3,33 iken 2023'te yüzde 4,44'e çıktı. Aynı dönemde Ankara'nın AB'ye SKDM ihracatı yaklaşık 95 milyon dolardan 334 milyon dolara yükseldi.
Raporda, Ankara sanayisinin ana metal ağırlıklı yapıdan daha ileri işlenmiş ürünlere yöneldiği belirtildi. Ana metallerin imalatının payı yüzde 72,63'ten yüzde 25,83'e gerilerken, fabrikasyon metal ürünleri imalatının payı yüzde 12,01'den yüzde 33,83'e yükseldi. Makine ve ekipman imalatı da yüzde 10,58'lik payla öne çıktı.
Firmalarda finansman ve maliyet baskısı
Rapor, Ankara'daki SKDM kapsamındaki ihracatçıların kâr oranının 2023 yılında yüzde 12,45 ile Türkiye ortalaması olan yüzde 10,06'nın üzerinde olduğunu ortaya koydu. Borçluluk oranı yüzde 18,07 ile daha düşük kalırken, mali borçlar içinde banka kredilerinin payı yüzde 86,35'e ulaştı.
Girdi alımlarının brüt satışlara oranı ise 2023 yılında Türkiye genelinde yüzde 98,98, Ankara'da ise yüzde 128,05 olarak hesaplandı. Raporda bu görünümün, yüksek girdi maliyetleriyle birlikte stok artırma ve tedarik sürekliliğini güvence altına alma davranışlarıyla birlikte değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
KOBİ'ler için destek çağrısı
Raporda orta ölçekli firmaların SKDM sürecinde desteklenmesi gereken öncelikli gruplar arasında yer aldığı belirtildi. Ankara'daki orta ölçekli firmaların Türkiye genelindeki orta ölçekli firmaların toplam ihracatı içindeki payı yaklaşık yüzde 4'ten yüzde 3,45'e geriledi.
Emisyonların hesaplanması ve raporlanması, enerji ve üretim süreçlerine yatırım ile yeşil finansmana erişim ihtiyacının özellikle teknik ve mali kapasitesi sınırlı firmalar için ilave yük oluşturabileceği kaydedildi. Bu nedenle ölçek duyarlı destekler, uzun vadeli ve uygun maliyetli finansman araçları ile MRV kapasitesini geliştirecek teknik destekler önerildi.
Seyit Ardıç ise karbon maliyetinin uluslararası ticaretin doğrudan bir unsuru hâline geldiğini belirterek, "Ankara sanayisinin üretim gücünü korumak kadar, bu gücü düşük karbonlu, verimli ve uluslararası pazarlarda rekabetçi bir yapıya dönüştürmek de önem taşıyor. Yeşil dönüşümü Ankara sanayisinin rekabet gücünü artıracak bir fırsata dönüştürmeliyiz" dedi.
