Alzheimer tedavileri, erken tanıda kullanılan pTau-217 kan testi ve hasta yakınlarının yaşadığı sorunlar, 21 Eylül Dünya Alzheimer Günü kapsamında düzenlenen basın toplantısında ele alındı. Toplantıda, dünyada kullanıma giren yeni ilaçlara Türkiye'de erişim ihtiyacı vurgulandı.
Yeni Alzheimer ilaçlarına Türkiye'de erişim çağrısı
Türkiye Alzheimer Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Dilek Şahinöz, beyinde biriken amiloid maddesini temizleyen ilaçların Alzheimer hastalığının ilerlemesini yavaşlattığını ve dünya genelinde kullanılmaya başlandığını söyledi. Şahinöz, ilaçların etkinlik ve güvenliğinin yüzlerce hastanın katıldığı kontrollü çalışmalar ile dört yılı aşan takiplerde gösterildiğini belirtti.
Bu tedavilerde bazen beyinde sıvı toplanması veya küçük kanamalar görülebildiğini aktaran Şahinöz, uygun hasta seçimi ve tedavi protokolleriyle risklerin azaltılabildiğini ifade etti. Şahinöz, ilaçların Türkiye'de henüz erişilebilir olmadığını; geri ödeme düzenlemeleri, uzun dönem izlem sistemleri ve gerekli sağlık altyapısının oluşturulması gerektiğini vurguladı.
pTau-217 kan testi Alzheimer tanısına katkı sağlayabilir
Türkiye Alzheimer Derneği Tıbbi Kurul Başkanı Prof. Dr. Başar Bilgiç, Alzheimer hastalığıyla ilişkili erken beyin değişikliklerini yansıtan pTau-217 testinin Türkiye'de çeşitli klinik laboratuvarlarda uygulanmaya başladığını açıkladı. Bilgiç, testlerin gelişmiş ülkelerle aynı dönemde Türkiye'de hizmete girmesini sevindirici olarak değerlendirdi.
pTau-217'nin zihinsel şikâyeti bulunan kişilerde ve hekim önerisi doğrultusunda kullanılmasının önemine işaret eden Bilgiç, hiçbir şikâyeti olmayan sağlıklı bireylerde yaygın tarama aracı olarak kullanılması için henüz yeterli veri olmadığını söyledi. Bilgiç, güvenilir test platformları, ulusal kalite standartları ve geri ödeme kapsamının erişim açısından önemli olduğunu kaydetti.
Bilgiç ayrıca zona aşılarının, zona hastalığını önlemenin yanı sıra demans riskini yaklaşık yüzde 20 azaltabileceğini gösteren güçlü çalışmalar ve büyük veri analizleri bulunduğunu belirtti. Galler ve Avustralya'daki araştırmalarda aşıya erişimi olan gruplarda daha az demans tanısı konduğunu aktaran Bilgiç, 65 yaş ve üzerindekileri hedefleyen ulusal bir aşılama programı çağrısı yaptı.
Alzheimer hastalarında ajitasyon belirtilerine dikkat
Türkiye Alzheimer Derneği Yönetim Kurulu Üyesi ve hasta yakını Hatice Sertaç Süslü, Alzheimer hastalarında görülen hırçınlık ve huzursuzluğun, hasta ile bakım verenler için yıpratıcı olabildiğini söyledi. Ajitasyon belirtilerinde öncelikle yaşam ortamının sadeleştirilmesi, fiziksel aktivite, müzik veya sanat temelli destekler ile bakım veren eğitimi gibi ilaç dışı yöntemlerin uygulanması gerektiğini belirtti.
Süslü, ilaç dışı yöntemlere yanıt vermeyen hastalarda hekim değerlendirmesiyle ilaç tedavilerinin gündeme alınabileceğini, ajitasyona yönelik iki onaylı ilaç geliştirildiğini ve bunlardan birinin Türkiye'de bulunduğunu ifade etti. Toplantıda, Türkiye Alzheimer Derneği ile Abdi İbrahim Otsuka iş birliğindeki "Bir Sebebi Varmış, Artık Biliyorum" kampanyasıyla davranışsal belirtilere ilişkin farkındalık oluşturulmasının hedeflendiği de bildirildi.
