Şeker tüketimi Türkiye'de kişi başına günde 100-150 grama ulaşırken, Dünya Sağlık Örgütü'nün önerdiği yaklaşık 25 gramlık sınırın 4-5 kat üzerine çıkıyor. Medicana Bursa Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Cemal Ergin, aşırı şekerin obezite, diyabet, karaciğer yağlanması ve kalp-damar hastalıkları riskini artırabileceği uyarısında bulundu.
Günlük şeker tüketimi ne kadar olmalı?
Dr. Cemal Ergin, DSÖ'nün günlük serbest şeker tüketiminin toplam enerji ihtiyacının yüzde 5'ini aşmamasını önerdiğini belirtti. Bu miktarın yaklaşık 25 gram, başka bir ifadeyle 6 çay kaşığı şekere karşılık geldiğini ifade eden Ergin, Türkiye'de günlük kişi başı tüketimin 100-150 gram seviyelerinde olduğunun belirtildiğini kaydetti.
Aşırı şeker alımının yalnızca kilo artışına neden olmadığını vurgulayan Ergin, yüksek tüketimin insülin direnci ve Tip 2 diyabet gelişimine zemin hazırlayabileceğini söyledi. Paketli ürünlerdeki fruktozun fazla tüketilmesinin karaciğer yağlanmasıyla ilişkili olabileceğine dikkat çekti.
Aşırı şeker kalp, böbrek ve beyin sağlığını etkileyebilir
Yüksek şeker tüketiminin trigliserit düzeyleri ile kronik iltihabi süreçleri etkileyerek kalp-damar hastalıkları açısından risk oluşturabileceğini belirten Ergin, kan şekeri dalgalanmaları ve glikasyon sürecinin yaşlanma mekanizmalarıyla ilişkili olduğunu ifade etti.
Ergin, aşırı şekerin beyin sağlığı üzerindeki etkilerine de değinerek, alzaymır hastalığıyla ilişkilendirilen insülin direnci nedeniyle bazı çevrelerde "Tip 3 diyabet" ifadesinin kullanıldığını kaydetti.
Gizli şeker kaynaklarına karşı etiket uyarısı
Şekerin sadece çay ve kahveye eklenen miktardan ibaret olmadığını belirten Ergin; paketli gıdalar, gazlı ve aromalı içecekler, ketçap gibi hazır soslar ile geleneksel tatlıların günlük alımı artırabildiğini söyledi. Tüketicilere ürün etiketlerinde glikoz şurubu, fruktoz ve maltoz gibi bileşenleri kontrol etmeleri çağrısında bulundu.
Ergin, gazlı ve şekerli içecekler yerine su ve sade maden suyu tercih edilmesini, çay ve kahvedeki şekerin kademeli azaltılmasını, işlenmiş tatlılar yerine meyve tüketilmesini önerdi. Stevia bitkisi içerikli tatlandırıcılar ve eritritol içeren ürünlerin de gündeme gelebildiğini, ancak seçimde kişisel ihtiyaçlar ile tüketim miktarının dikkate alınması gerektiğini belirtti.
