17 Ağustos 1999 Marmara Depremi'ni yaşayan Mahalle Afet Gönüllüleri Muhittin Mert ve Sabri Karaçam, bugün deprem bilincini artırmak için vatandaşlara ve öğrencilere eğitim veriyor. Yalova'da o geceyi yaşayan iki isim, yıllar içinde edindikleri deneyimi afet hazırlığına dönüştürdü.
17 Ağustos 1999'un Yalova'daki izleri sürüyor
Türkiye'nin yakın tarihindeki en büyük felaketlerden biri olan Marmara Depremi'nin üzerinden 27 yıl geçti. Saat 03.02'de meydana gelen ve yaklaşık 45 saniye süren deprem, Yalova'da büyük yıkıma yol açtı. Kentte 2 bin 504 kişi hayatını kaybederken, 4 bin 472 kişi yaralandı.
Depremin ardından ağır hasarlı binaların önemli bölümü yıkıldı. Yalova'da ağır hasarlı bin 676 bina yıkılarak enkazı kaldırıldı, konut ve iş yerlerinde de binlerce yapı için ağır, orta ve hafif hasar tespiti yapıldı.
"O 45 saniye çok uzun bir süreydi"
1999 yılında Yalova'da yaşayan Muhittin Mert, deprem sırasında yatağında olduğunu ve sarsıntı başlayınca eşiyle birlikte deprem bitene kadar beklediğini anlattı. Mert, "1999'u Yalova'da bir milat olarak görüyorum. Çünkü o 45 saniye çok uzun bir süreydi. Ben yatakta yatıyordum. Eşim 5 dakika önce yatağa girmişti. O arada deprem oldu. Hiç eğitim almamıştık. Ben yatağın üstünde hiç kıpırdamadan deprem bitene kadar eşimin üstüne yaslanarak öyle durdum" dedi.
Depremin ardından dışarı çıktığını söyleyen Mert, kısa süre sonra bir komşusunun yardım istemesi üzerine çocuğunu almak için hasarlı bir binaya gittiğini belirtti. Mert, binanın üçüncü katının çökmenin etkisiyle adeta birinci kat seviyesine geldiğini, buna rağmen içeride bulunan kişinin eşiyle birlikte sağ çıktığını anlattı.
Mert, o gece ne yapacağını bilmediğini vurgulayarak, "O an tabii ki eğitimli değildim. Hiçbir şey bilmiyordum. Şimdi çok daha farklı, daha eğitimliyim. Neler yapacağımı depremlerde çok iyi biliyorum" ifadelerini kullandı.
AFAD eğitimiyle deprem bilincini aktarıyorlar
Sabri Karaçam da 17 Ağustos 1999 depremini yaşayan isimler arasında yer alıyor. Daha sonraki yıllarda Sivil Savunma ve AFAD bünyesinde eğitim alan Karaçam, bugün vatandaşlara deprem konusunda eğitim veren isimlerden biri oldu.
Karaçam, 1999'daki bilgi eksikliğine dikkat çekerek, "Aslında o depremde gerçekten vatandaşlarımız çok bilinçsizdi, biz dahil. Hiçbir eğitim yoktu, ne yapacağımızı bilmiyorduk. Sadece bildiğimiz bir şey vardı, yaşam üçgeni gibi. Ama gerçekten bilmiyorduk. 99 depreminde de aynı şeyi yaşadık" diye konuştu.
Aradan geçen yıllarda aldığı eğitimlerle deprem konusunda bilinçlendiğini söyleyen Karaçam, Sivil Savunma ve AFAD eğitmeni olarak vatandaşlara eğitim vermeye başladığını belirtti. Karaçam, depremde hayatta kalabilmek için hazırlığın deprem olmadan önce başlaması gerektiğini ifade ederek, "Deprem öncesi hazırlığını yapmak gerekiyor. Evindeki eşyalarını sabitleyeceksin. Deprem planını yapacaksın. Deprem anında deprem planı dahilinde nerede çök, kapan, tutun yapılması gerekiyorsa orada çök, kapan, tutun veya uygun şekilde uzan" dedi.
Mert ise 2023 Kahramanmaraş depremlerinin ardından bölgeye giderek enkazları gördüğünü, Yalova'da ise okullarda deprem eğitimleri verdiklerini aktardı.
