Türkiye Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Platformu (TIDIP), Türkiye'nin ev sahipliğindeki COP31 kapsamında düzenlenen etkinlikte tanıtıldı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, platformun hedefini şöyle açıkladı: "2030'a kadar 5 milyar avronun üzerinde sanayi karbonsuzlaşma yatırımını desteklemeyi ve yıllık sera gazı emisyonlarında 20 milyon ton karbondioksit eşdeğerinin üzerinde emisyon azaltımı sağlamayı hedefliyoruz."
Demir-çelikten gübreye 70 milyar dolarlık ihtiyaç
Türkiye'nin 2053 net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda demir-çelik, çimento, alüminyum ve gübre sektörlerinin dönüşümü için gereken yatırımın 70 milyar doların üzerinde olduğu tahmin ediliyor. Kacır, yeni teknolojiler, yüksek başlangıç maliyetleri, uzun yatırım süreleri ve finansal risklerin sanayide karbonsuzlaşmayı zorlaştırdığını söyledi.
Sanayide daha temiz üretimi hızlandırmak için Yeşil Dönüşüm Programı başlatıldı. Dünya Bankası iş birliğiyle imalatçılara, KOBİ'lere ve yeşil teknoloji girişimlerine 1 milyar doların üzerinde finansman sağlandı. Sürdürülebilir Organize Sanayi Bölgeleri Projesi için İslam Kalkınma Bankası ile 250 milyon dolarlık finansman anlaşması imzalandı.
Platform, sanayide karbonsuzlaşma fırsatlarının belirlenmesiyle bu projelerin finansmana erişmesi arasındaki boşluğu kapatmayı amaçlıyor. Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası (IBRD) ve Uluslararası Finans Kurumu (IFC) ile platformun kurulması için ortak bildiri imzalandı. Erken aşamadaki projelerde fizibilite, teknik değerlendirme ve yatırım analizleri kolaylaştırılacak. Daha ileri aşamadaki projeler için uygun finansman kuruluşları ve finansman yapıları değerlendirilecek.
Avrupa Birliği'nden 5,7 milyon avroluk destek
Platformun sekretaryası, sanayi kuruluşları ve uluslararası finans kuruluşlarıyla finansmana uygun projeler geliştirmek üzere çalışıyor. Bakanlık stratejik yönlendirme sağlarken ilgili kamu kurumları arasındaki koordinasyonu da yürütüyor. Avrupa Birliği, platformun kapasitesini güçlendirmek için 5,7 milyon avroluk teknik destek taahhüdünde bulundu.
Ortaklık töreninde Avrupa Komisyonu, Avrupa Yatırım Bankası, Asya Kalkınma Bankası ve İslam Kalkınma Bankası platforma yeni ortak olarak katıldı. Uluslararası iş birliğinin finansman sonuçlarından biri olarak, İklim Yatırım Fonları (CIF) bünyesindeki Temiz Teknoloji Fonu, Türkiye'nin Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Planı için 250 milyon dolarlık imtiyazlı finansmanı onayladı.
Kaynağın çelik, çimento, alüminyum, kimya ve seramik sektörlerindeki düşük karbonlu yatırımları desteklemesi bekleniyor. Bu sektörler Türkiye'nin sera gazı emisyonlarının yaklaşık yüzde 37'sini, ihracatının ise yaklaşık yüzde 28'ini oluşturuyor. Türkiye, sanayi dönüşümüne özel sermaye çekme imkanlarını değerlendirmek için Glasgow Net Sıfır için Finans İttifakı (GFANZ) ile de temas halinde.
Kacır, Türkiye'nin son 20 yılda önemli bir sanayi ve üretim gücü haline geldiğini, temiz teknolojileri benimseyerek, sanayide verimliliği artırarak ve değişen küresel ekonomide rekabet gücünü yükselterek bu başarıyı ileri taşımayı hedeflediğini söyledi. Platformun iş birliğine ilişkin değerlendirmesi şöyle: "Türkiye Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Platformu kapsamında kurulan iş birliğinin sanayide karbonsuzlaşmayı hızlandırmaya ve iklim finansmanına erişimi iyileştirmeye yönelik uluslararası çabalara değerli katkılar sağlayacağına inanıyoruz. Sonuç olarak bu platformun başarısı, sanayi sektörlerimizde hayata geçirilen yatırımlar, uygulanan teknolojiler ve azaltılan emisyonlarla ölçülecek."
