Çocukluk çağı aşıları, bebek ve çocukları ciddi enfeksiyonlara ve kalıcı hasara yol açabilen hastalıklara karşı koruyor. Memorial Ankara Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Bölümü'nden Uz. Dr. Meltem Güneş Aslan, 1-31 Ağustos Ulusal Aşı Farkındalık Ayı kapsamında aşılama takvimi ve çocukluk çağı aşılarının önemini anlattı.
Çocukluk çağı aşıları neden önemli?
Aşılar, bağışıklık sistemini belirli mikroplara karşı önceden hazırlıyor. Böylece çocuk, aynı etkenle karşılaştığında hastalığı daha hafif geçirebiliyor ya da hiç hastalanmıyor. Özellikle yenidoğan ve bebeklik döneminde bağışıklık sistemi tam gelişmediği için aşılama hayati önem taşıyor.
Uzmanlara göre anneden geçen koruyucu antikorlar da ilk aylarda azalıyor. Bu nedenle doğumdan sonraki ilk günler ve aylarda başlayan aşılar, ölümcül olabilen ya da kalıcı hasar bırakabilen bulaşıcı hastalıklara karşı koruma sağlıyor.
Ulusal aşı takviminde hangi aşılar var?
Çocukluk dönemi ulusal aşı takviminde Difteri, Boğmaca, Tetanoz, Çocuk felci, Tüberküloz, Kızamık, Kızamıkçık, Kabakulak, Suçiçeği, Hepatit A, Hepatit B, Hemofilus influenza tip b ve Streptococcus pneumonia aşıları yer alıyor.
Bunların yanında influenza (grip) aşısı, rotavirüs aşısı, meningokok aşısı, RSV aşısı ve HPV aşısı da doktorun tavsiyesine göre farklı yaş gruplarında uygulanabiliyor.
Aşılama doğumdan sonra nasıl ilerliyor?
Bebeklerde aşılama doğumdan hemen sonra uygulanan Hepatit B aşısı ile başlıyor. Hayatın ilk 1-2 yılı içinde birincil koruma serisi tamamlanıyor, ilerleyen yaşlarda ise pekiştirme dozlarıyla bağışıklık sürdürülüyor.
Prematüre bebeklerde aşılar gebelik haftasından bağımsız olarak takvim yaşına göre yapılıyor. Hepatit B aşısının ilk dozu için bebeğin vücut ağırlığının 2000 grama ulaşması bekleniyor.
Ailelerin aşı takibini düzenli yapması gerekiyor
Çocukların aşılarının zamanında yapılması ve takvimin düzenli takip edilmesi gerekiyor. Düzenli hekim kontrollerinde aşı durumu değerlendiriliyor. Gecikme yaşanması halinde ise kaçırılan dozlar doktorun belirleyeceği yeni bir takvimle tamamlanabiliyor.
Aşı sonrası çoğunlukla yan etki görülmüyor. Bazı çocuklarda ise aşı yapılan bölgede kızarıklık, şişlik, hafif ateş, baş ağrısı, kas ağrısı ve döküntü gibi geçici etkiler ortaya çıkabiliyor. Nadiren alerjik reaksiyonlar da görülebiliyor.
Bilimsel araştırmalar, aşılar ile otizm arasında bir ilişki olmadığını gösteriyor. Uzmanlar, bağışıklama programlarının bulaşıcı hastalıkları azaltmada ve önlemede en etkili yöntemlerden biri olduğuna dikkat çekiyor.