Türkiye'de 1 Temmuz itibarıyla hayata geçirilen Depozito Yönetim Sistemi (DOA), İstanbul'da vatandaşlardan yoğun ilgi görüyor. Pet şişeleri çöp yerine makinaya atanlar şişe başına 1 TL teşvik alırken, bu durum sokakta atık toplayarak geçinenleri yeni bir düzene zorladı.
Pet şişe toplamak zorlaştı
İstanbul'da uygulamanın yaygınlaşmasıyla birlikte sokak toplayıcıları, eskiden kısa sürede buldukları pet şişeleri artık günlerce aramalarına rağmen toplayamadıklarını söylüyor. Vatandaşların şişeleri doğrudan makinelere götürmesi, geri dönüşüm işçilerinin günlük iş akışını değiştirdi.
Yıllardır sokaklardan topladığı atıklarla geçimini sağlayan Sefer, yeni sistemin işlerini ciddi biçimde etkilediğini anlattı. Sefer, "Eskiden bir çöp konteynerine girdiğimizde en az 15 tane pet şişe bulabiliyorduk. DOA uygulaması geldikten sonra pet şişe bulmak neredeyse imkansız hale geldi" dedi.
Günlük kazanç 1000 TL'den 600 TL'ye düştü
Sefer, günlük kazancının da azaldığını belirterek "Günlük Kazancımız 1000 TL'den 600 TL'ye düştü" ifadelerini kullandı. Eskiden binalarla anlaştıklarını, şişeleri biriktirip kendilerine verdiklerini söyleyen Sefer, bu sürecin de durduğunu aktardı.
Bir diğer sokak toplayıcısı Hasan ise "Biz normal şartlarda bir el arabası dolusu pet şişeyi sadece 1 saat içinde toplayabiliyorduk. Şimdi ise 5 gün boyunca sokakları gezdik ama o kadar şişeyi bir araya getiremedik" dedi. Hasan, vatandaşların haklı olarak şişeleri makinelere götürdüğünü, bunun da işleri zorlaştırdığını ifade etti.
Toplayıcılar karton ve naylona yöneldi
DOA uygulamasının ardından sokaklardaki pet şişe miktarının azalması, geri dönüşüm işçilerini karton, naylon ve diğer kağıt türevi atıklara yöneltti. Toplayıcılar, yeni dönemde gelirlerini sürdürebilmek için rotalarını bu malzemelere çevirdiklerini söylüyor.