Çanakkale'nin Çan ilçesine bağlı Bahadırlı köyü sınırları içindeki İnkaya Mağarası kazılarında, 86 bin yıl öncesine uzanan insan kullanımına dair izler ve 9 yılda 35 bine yakın yontma taş buluntu ortaya çıkarıldı.
İnkaya Mağarası kazılarında 10'uncu sezon başladı
2017 yılından bu yana süren kazılar, Kültür ve Turizm Bakanlığının izin ve destekleriyle Ankara Üniversitesi, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. İsmail Özer başkanlığındaki 25 kişilik ekip tarafından Geleceğe Miras Projesi kapsamında yürütülüyor. 2016'daki yüzey araştırmasında keşfedilen mağarada çalışmalar, 2021 yılında Cumhurbaşkanlığı Kararlı Kazı çalışmasına dönüştürüldü.
Bu yıl 10'uncu sezona ulaşılan kazılarda çakmaktaşı ve bazalttan üretilmiş yongalar, dilgiler, kazıyıcılar, uçlar, çentikli ve dişlemeli aletler, çekirdek ve vurgaç gibi çok sayıda buluntuya rastlandı.
86 bin yıllık yaşam izleri nasıl belirlendi?
İnkaya Mağarası'nın, 26,5 milyon yıl önce bu alanda faal olan bir volkanizma ile oluşmaya başladığı, kayalıkların çakmaktaşı ham madde kaynakları ve yöredeki sıcak su kaynakları nedeniyle Paleolitik Çağ insanları tarafından uzun süreli ve yoğun biçimde kullanıldığı belirtiliyor. Şimdiye kadar yapılan tarihlendirme çalışmalarında mağarada 86 bin yıla inen bir insan kullanımının varlığı kanıtlandı.
Bu yılki çalışmalarda mağaradaki tabakalarda 86 bin yıl öncesine kadar inen insan yaşam izlerine rastlanırken, gelecek yıllarda iskelet kalıntılarına ulaşılması hedefleniyor. Böylece elde edilen yontma taşlar ve diğer buluntularla dönem insanlarının davranışları, yaşam tarzları, beslenme alışkanlıkları ve mağaradaki alan kullanımları hakkında daha fazla bilgi edinilmesi amaçlanıyor.
Kazılar hangi alanlarda sürüyor?
2026 yılı kazı çalışmaları mağaranın en az 3 farklı alanında gerçekleştirilecek. Çalışmaların ağırlığı, mağara ana bölümünün batısındaki atölye alanında olacak. Bu bölümün kalınlığı 3,5 metreyi aşan bir dolguya sahip olduğu, zaman içinde biriken atık toprak nedeniyle ağzı kapanan Batı girişinin de açılmaya başlandığı aktarıldı.
Açmaların genişletilmesiyle birlikte ilk kez mağara içerisindeki bozulmamış katmanlarda da kazı yapılması planlanıyor. 2026 yılı planlamasında çevre düzenleme çalışmaları ve ziyaretçiler için bilgilendirme panolarının yerleştirilmesi de bulunuyor. Kazılar, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın maddi desteklerinin yanı sıra Ankara Üniversitesi Rektörlüğü, Çanakkale Valiliği ve Truva Bakır Maden İşletmeleri A.Ş. desteğiyle sürdürülüyor.