Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ), Avrupa Birliği destekli yeni nesil hava trafiği yönetimi projelerinde bir kez daha yer alma hakkı kazandı. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, DHMİ'nin hem yapay zekâ destekli insansız hava aracı operasyonlarında hem de dijital hava trafik yönetiminde etkin rol üstlendiğini açıkladı.
DHMİ hangi projelerde yer aldı?
Bakan Uraloğlu, DHMİ'nin Avrupa Birliği tarafından finanse edilen ve Avrupa Hava Trafik Yönetimi Araştırmaları Ortak Girişimi (SESAR Joint Undertaking-SESAR JU) koordinasyonunda yürütülen 'Kentsel ve Kritik Alanlarda Yapay Zeka Destekli İnsansız Hava Araçları Operasyonları İçin Bütüncül ve Dinamik Bir Sistem Geliştirilmesi (AI4HyDrop)' Projesi'ni başarıyla tamamladığını bildirdi.
Uraloğlu ayrıca, DHMİ'nin paydaşları arasında yer aldığı 'Uyumlu Birlikte Çalışabilirlik İçin Hizmet Platformunda Hava Trafik Yönetimi Operasyonları (ATM Operations on Service Platform for Harmonised Interoperability-ATMOSPHER)' Projesi'nin de Avrupa Birliği desteği almaya hak kazandığını söyledi.
Yeni nesil hava trafik yönetimi hedefi
2023-2026 dönemini kapsayan AI4HyDrop Projesi kapsamında kentsel alanlarda yapay zeka tabanlı yarı dinamik hava sahası çözümleri geliştirildi. Projede uçuş öncesi otonom uçuş planlarının izlenmesi, değerlendirilmesi ve öneri sistemleri üzerinde çalışıldı.
Kentsel kritik bölgelerde insansız hava araçlarının ses, radyo frekansı ve görsel izlerinin takip edilmesi, uçuş izin uygunluğunun izlenmesi ve operatör iletişiminin sağlanmasına yönelik teknolojik altyapılar da geliştirildi. Türkiye'den DHMİ ve İstanbul Teknik Üniversitesinin (İTÜ) yer aldığı projede farklı ülkelerden çok sayıda kurum birlikte çalıştı.
ATMOSPHER Projesi'nde ise DHMİ'nin yanı sıra İstanbul Teknik Üniversitesi ve TÜBİTAK (Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu) BİLGEM de yer alacak. Proje, Avrupa Hava Seyrüsefer Emniyeti Teşkilatı (EUROCONTROL) ile birlikte Bulgaristan, Çek Cumhuriyeti ve Romanya'nın hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluşlarıyla yürütülecek.
Uraloğlu, proje kapsamında Uçuş Rotası Tabanlı Operasyonlar (Trajectory Based Operations-TBO) ile Hava Sahası Talep-Kapasite Dengeleme (Demand Capacity Balance-DCB) alanlarında yeni nesil dijital hava trafik yönetimi platformlarının geliştirileceğini belirterek, "ATMOSPHER Projesi ile hava trafik yönetiminde ülkeler arası koordinasyonun güçlendirilmesini, operasyonel verimliliğin artırılmasını ve Avrupa hava trafik yönetim sistemleriyle uyumlu yenilikçi çözümler geliştirilmesini hedefliyoruz" dedi.
Bakan Uraloğlu, DHMİ'nin Avrupa Birliği destekli araştırma ve geliştirme projelerinde aktif şekilde yer almasının, Türkiye'nin havacılık teknolojileri alanındaki yetkinliğini güçlendirdiğini vurguladı.